Lên kế hoạch
Khi nào nên đi xe máy ở Việt Nam: theo tháng, vùng và kiểu hành trình
Ở Việt Nam, người ta rất dễ chọn sai không chỉ chiếc xe, mà cả thời điểm đi. Trong cùng một tuần, phía nam có thể cho bạn mặt đường khô ráo và dễ đọc, bờ biển miền trung có thể gặp mưa lớn, còn miền bắc có thể kéo hành trình của bạn vào sương mù, lạnh hoặc những con đèo ướt nhão. Vì vậy, điều hữu ích hơn không phải là tìm một tháng hoàn hảo cho cả đất nước, mà là tìm đúng vùng cho kỳ nghỉ của bạn.
Vì sao ở đây không tồn tại một tháng tốt nhất duy nhất
Việt Nam kéo dài quá nhiều từ bắc xuống nam để bạn có thể chọn chuyến đi chỉ bằng ngày nghỉ. Miền bắc có nhịp riêng của nó: mùa đông có thể lạnh và ẩm, còn mùa hè với mưa và rủi ro vùng núi làm các cung dài khó hơn hẳn. Miền trung, đặc biệt là vùng quanh Da Nang, Hoi An và Hue, thường đẹp nhất vào mùa xuân và nửa đầu mùa hè, nhưng sang mùa thu và đầu mùa đông thì mưa và thời tiết bão gió xuất hiện nhiều hơn rõ rệt.
Ngược lại, miền nam lại thường cho một chuyến đi dễ đoán hơn đúng vào lúc miền trung bắt đầu yếu đi. Vì thế, lời khuyên kiểu “đi Việt Nam thì nên đi vào mùa xuân” chỉ đúng như một gợi ý rất rộng. Với một kỳ nghỉ thật, như vậy là chưa đủ. Điều quan trọng hơn là biết phải làm gì nếu kỳ nghỉ của bạn rơi vào tháng Một, tháng Bảy hay tháng Mười.
Còn có một khác biệt nữa rất quan trọng. Một nơi có thể vẫn dễ chịu cho du lịch thông thường, nhưng lại là ý tưởng yếu cho một hành trình dài bằng xe máy. Gió, ẩm, đèo ướt, mưa lớn và sương mù thay đổi con đường mạnh hơn rất nhiều so với việc ở khách sạn gần biển hay đi dạo trong thành phố.
Nếu kỳ nghỉ của bạn rơi vào mùa đông: tháng Mười Hai, tháng Một, tháng Hai
Vào mùa đông, chúng tôi thường nhìn về phía nam và một phần bờ biển phía nam nhiều hơn. Nếu mục tiêu là có mặt đường dễ đoán, thời tiết ấm, các chuyến đi ngắn, nghỉ biển và không phải vật lộn với thời tiết mỗi ngày, lựa chọn thường dẫn đến Ho Chi Minh City như một căn cứ, Mui Ne và Binh Thuan cho những đoạn biển dài hơn, cũng như Phu Quoc nếu bạn muốn một định dạng đảo yên hơn.
Bờ biển miền trung vào lúc này kém ổn định hơn. Da Nang và Hoi An không hề “đóng cửa” vào mùa đông, nhưng nếu bạn kỳ vọng bãi biển, các chuyến đi nhẹ và một bức tranh khô ráo dễ đoán, thì đúng mùa này miền trung lại hay làm người ta thất vọng bằng mưa, gió và những khoảng thời tiết bão. Với việc dạo phố và ở thành phố thì vẫn có thể ổn. Với một cung đường nhẹ đầu thì đã kém đi rõ rệt.
Miền bắc mùa đông phù hợp hơn với những người thật sự chủ động muốn một chuyến đi mát hơn và thất thường hơn. Hà Nội bản thân nó vẫn thú vị, nhưng mùa đông miền bắc không phải là khởi đầu mềm nhất cho chuyến chạy độc lập đầu tiên. Ở vùng núi có thể lạnh, ẩm và nhiều sương.
Nếu kỳ nghỉ của bạn rơi vào mùa xuân: tháng Ba, tháng Tư, tháng Năm
Mùa xuân là lúc miền trung Việt Nam bắt đầu trông rất hợp lý cho chuyến đi bằng xe máy. Da Nang, Hoi An, Hue và Hai Van trong điều kiện thời tiết đẹp cho một tổ hợp rất dễ hiểu: đường đẹp, quãng chạy vừa phải, biển ở gần, hạ tầng đầy đủ và cảm giác bạn đang đi nghỉ chứ không phải đang vật lộn với thời tiết.
Nếu phải gọi tên mùa dễ dùng nhất cho chuyến đi đầu tiên thật bình tĩnh trong cả nước, chúng tôi thường nhìn về mùa xuân ở miền trung. Nó không hứa hẹn sự hoàn hảo cho tất cả mọi người và mọi tuần, nhưng rất thường đem lại đúng thứ du khách cần: đường dễ đọc, hình ảnh đẹp và một kỳ nghỉ không biến thành chuỗi thích nghi với mưa lớn và bão.
Miền nam vào mùa xuân cũng vẫn là lựa chọn mạnh. Đây không phải câu chuyện “mùa xuân thì chỉ có Da Nang”. Đúng hơn là đây là thời điểm khi bạn có nhiều phương án tốt cùng lúc. Bạn có thể chọn miền trung như câu trả lời chính, hoặc đi thẳng về Mui Ne, bờ biển phía nam hay một hòn đảo nếu kiểu nghỉ và tuyến đường của bạn phù hợp hơn với những nơi đó.
Miền bắc vào mùa xuân cũng mềm hơn mùa đông, và đây là lúc nhiều người bắt đầu nghĩ đến Ha Giang hay những cung núi tương tự. Với người có kinh nghiệm, đây có thể là mùa tốt. Với người mới hoặc với khách vừa xuống máy bay, đây vẫn chưa phải dạng chuyến đi nên đem ra làm lựa chọn mặc định.
Nếu kỳ nghỉ của bạn rơi vào mùa hè: tháng Sáu, tháng Bảy, tháng Tám
Mùa hè làm bức tranh thay đổi thêm một lần nữa. Với nhiều du khách điều này nghe có vẻ lạ, nhưng một phần bờ biển và các thành phố như Da Nang hay Nha Trang vẫn có thể hoạt động tốt, nếu bạn tôn trọng cái nóng và không biến ngày đi thành một cuộc hành xác kéo dài. Xuất phát sớm, uống nước, nghỉ đúng lúc và không cố chạy xuyên khung giờ nóng nhất khiến chuyến đi mùa hè hoàn toàn có thể dùng được.
Còn vùng núi phía bắc vào mùa hè thì khó hơn rõ rệt. Vấn đề không phải là hoàn toàn không đi được, mà là mưa ở vùng núi khiến cái giá của sai lầm tăng lên nhiều. Đoạn trơn, mặt đường hỏng, tầm nhìn kém, bùn đất và việc phụ thuộc vào những cửa sổ thời tiết ngắn khiến định dạng này kém универсальность hơn hẳn.
Phu Quoc vào mùa hè cũng thường yếu hơn so với mùa đông và mùa xuân. Nếu bạn muốn một kỳ nghỉ nhẹ với xe máy và có phần biển dễ chịu rõ ràng, hòn đảo này không phải lúc nào cũng là lựa chọn đầu tiên trong giai đoạn đó. Tốt hơn là so sánh nó thẳng thắn với Nha Trang, Mui Ne hoặc bờ biển miền trung.
Nếu kỳ nghỉ của bạn rơi vào mùa thu: tháng Chín, tháng Mười, tháng Mười Một
Mùa thu là lúc đặc biệt quan trọng để không nhìn Việt Nam như một dải khí hậu duy nhất. Ở miền bắc và trên một số cung núi, đầu mùa thu có thể rất hấp dẫn. Không khí dịu hơn, hình ảnh rõ hơn, và nhiều người thấy miền bắc dễ chịu hơn mùa hè nóng ẩm.
Nhưng đúng cùng thời gian đó, miền trung lại trở nên đáng cân nhắc hơn nhiều cho hành trình xe máy. Da Nang, Hoi An, Hue và vùng bờ biển vẫn có thể sống tốt cho du lịch, nhưng với con đường thì đây đã là mùa mà mưa, mưa lớn, bão và sự bất ổn phải được xem như một phần bình thường của tình hình, chứ không phải một ngoại lệ hiếm. Nếu ai đó đến vào mùa thu và muốn một định dạng đáng tin cậy, chúng tôi sẽ không xây cả kỳ nghỉ quanh miền trung mà không kiểm tra dự báo thật kỹ.
Miền nam vào mùa thu thường vẫn là một thỏa hiệp đều hơn, đặc biệt nếu bạn không cần một bức tranh hoàn hảo mỗi ngày, mà chỉ cần một kỳ nghỉ hoạt động được với khả năng chạy, dừng và ở gần biển mà không quá căng. Điều đó không có nghĩa miền nam lúc nào cũng hoàn hảo vào tháng Chín hay tháng Mười. Nó có nghĩa là so với nhịp bão gió của miền trung, nơi này thường thực tế hơn.
Những vùng nào thường dễ hơn cho chuyến đi, và vùng nào đòi hỏi nhiều hơn
Nếu nhìn không theo lịch mà theo mức độ thân thiện với du khách đi xe máy, thì điểm bắt đầu dễ hiểu nhất với phần lớn mọi người vẫn là bờ biển miền trung trong đúng mùa của nó, cùng với một phần các lựa chọn ở miền nam. Da Nang và Hoi An tốt khi chúng cho bạn cả con đường lẫn kỳ nghỉ trong cùng một gói. Miền nam tốt khi bạn cần ấm áp, khô ráo và không phải liên tục chiến đấu với thời tiết. Nha Trang thường là một điểm cân bằng tốt nếu bạn muốn biển và một căn cứ thành phố, nhưng không muốn làm tuyến đường quá nặng vì địa hình.
Miền bắc, và đặc biệt là Ha Giang, không còn là câu trả lời mặc định cho câu hỏi “nên đi xe máy ở đâu tại Việt Nam”. Đây là một cung rất đẹp, thậm chí có thể rất xuất sắc, nhưng nó không bắt buộc phải là cung đầu tiên. Mọi người đánh giá sai nó không phải vì nó tệ, mà vì họ gắn lên đó giấc mơ của người khác mà không đối chiếu với kinh nghiệm của mình, tháng đi và độ mệt sau chuyến bay.
Da Lat cũng đáng nói riêng. Đây không phải vùng tốt nhất cho kỳ nghỉ biển đầu tiên thật nhẹ cùng với xe máy. Nó giống một bước thứ hai hơn, khi bờ biển đơn giản không còn đủ nữa và bạn muốn không khí mát hơn, con đường tập trung hơn, địa hình rõ hơn và một cảm giác khác. Da Lat có thể rất hay trong đúng thời tiết, nhưng nó nhanh chóng mất tính phổ quát nếu bạn cố dùng nó như câu trả lời cho tất cả mọi người.
- Tháng Mười Hai đến tháng Hai: nhìn nhiều hơn về miền nam, Mui Ne, Phu Quoc và một phần bờ biển phía nam, và đừng xây kỳ nghỉ biển mùa đông với xe máy quanh miền trung mà không kiểm tra thời tiết lại.
- Tháng Ba đến tháng Năm: giai đoạn rất mạnh cho Da Nang, Hoi An, Hue và nói chung cho chuyến đi đầu tiên dễ hiểu hơn.
- Tháng Sáu đến tháng Tám: bờ biển và thành phố vẫn có thể hoạt động tốt, nhưng vùng núi phía bắc trở thành câu chuyện rủi ro hơn nhiều với người mới.
- Tháng Chín đến tháng Mười Một: miền bắc thường hấp dẫn hơn, còn bờ biển miền trung đòi hỏi phải cẩn thận hơn nhiều vì mưa và bão.
Cách kiểm tra thời tiết trước ngày chạy, chứ không chỉ trước khi mua vé
Một trong những lỗi phổ biến nhất là chỉ xem dự báo ở ngày hạ cánh rồi yên tâm. Với kiểu chuyến đi này, tốt hơn là nên kiểm tra ba thứ. Thứ nhất là logic mùa của cả vùng. Thứ hai là dự báo cho chính các điểm mà bạn sẽ chạy giữa chúng, chứ không chỉ cho thành phố bạn bay đến. Thứ ba là tình hình mặt đường của chính ngày đó, nhất là nếu tuyến có đèo, đoạn núi, quãng dài ít hạ tầng hoặc có đoạn quay về trong bóng tối.
Một tuyến nhìn ngắn trên bản đồ vẫn chưa có nghĩa là nó sẽ dễ. Một giờ mưa ở bờ biển và một giờ mưa trên đèo là hai chuyến đi rất khác nhau. Nguyên tắc đó cũng đúng với gió và sương mù. Vì thế, một tuyến tốt không chỉ được kiểm tra bằng số kilomet, mà còn bằng việc con đường sẽ biến thành gì nếu thời tiết xấu đi một chút so với điều bạn mong.
Còn có một bộ lọc rất đời thường. Nếu toàn bộ kế hoạch đang dựa vào suy nghĩ “biết đâu trời sẽ thương”, thì thường nên rút ngắn tuyến, đổi ngày hoặc xây lại hành trình. Một kỳ nghỉ tốt không nhất thiết phải mang tính anh hùng. Đi ít hơn nhưng có mặt đường bình thường và vẫn còn muốn đi tiếp ngày mai thì hữu ích hơn nhiều.